Jak filozofia empirystyczna zmienia myślenie socjologa na temat religii

Abstract
W niniejszym artykule autor rozważa trzy kryteria "dobrej definicji religii", wskazując że najważniejsze jest kryterium empirystyczne. Pozostaje to w zgodzie z Wymogiem Hume'a, które determinuje czy słowo jest sensowne poznawczo. Następnie autor prezentuje niektóre z zarzutów przeciw Wymogowi, ale nie znajduje żadnego, który by go falsyfikował. Dalej autor rozpoczyna analizuje socjologiczne - funkcjonalne i substancjalne - definicje religii używając Wymogu Hume'a. Okazuje się, że definicje funkcjonalne są a priori sensowne, a ich sensowność zapewnia metoda ich konstruowania. Tymczasem wiele definicji substancjalnych jest poznawczo bezsensownych, a głównym tego powodem jest zawarty w nich błąd ignotum per ignotum. Zatem nie mogą one posiadać wartości logicznej. Autor rozważa w jaki sposób definicje substancjalne mogą być usensownione i proponuje powziąć jako bazę empiryczną pewne kluczowe słowa religii i opisać ich behawioralny schemat (Na przykład: sacrum jest to właściwość obiektu, podczas kontaktu z którym, ludzie zachowują się jak następuje...).

In the article the author suggests three criteria of „good definition of religion”. He says that the empiricist criterion the most important. This is due to Hume’s requirement, which determines whether the word is cognitively meaningful. Then the author presented some of the objections against the requirement, but found none which would falsify it. Thuse, the author began the analysis of sociological functional and substantial — definitions of religion, using Hume’s requirement. It turned out that the functional definitions are a priori reasonable, and their sense is provided by a method of their construction. A lot of substantial definitions are cognitively meaningless. The main reason is a widespread error: ignotum per ignotum. This means that using these definitions, one cannot form sentences with logical value. Next, the author showed an idea how we can give meaning to these definitions? The idea is based on finding some characteristic and typical words for any religion, and describing it based on this model. (For example: Sacrum is a property of the object. When contacting it, people behave, or ought to behave as follows...).
Description
Keywords
filozofia analityczna  filozofia religii  empiryzm  socjologia religii  Bohdan Chwedeńczuk  David Hume  filozofia neopozytywistyczna
Citation
Remisiewicz Ł., Jak filozofia empirystyczna zmienia myślenie socjologa na temat religii, "Studia Philosophica Wratislaviensia" 3(6)/2011, s. 109-122.
Belongs to collection