Belonging as a Strategy of Migrant Integration
Abstract
Aim. The article conceptualises belonging as a central strategy of migrant integration, understood not as an emotional add-on but as the infrastructure of everyday life. Focusing on Ukrainian families in Poland after February 24, 2022, the study shifts the perspective from the logic of “reception” to the logic of inclusion. It examines how home-making practices — language, relationships, routines, and material arrangements — enable migrants to transform institutional spaces into places of lived belonging. Special attention is given to educational institutions as key “laboratories of belonging.” Methods and materials. The analysis is based on qualitative individual and focus group interviews (IDI/FGD) conducted in cooperation with Save the Children, supplemented with statistical data on the presence of people from Ukraine in Poland. The study adopts an interdisciplinary theoretical framework combining migration studies, sociology, and educational research. Particular emphasis is placed on micro-level institutional practices such as bilingual communication, the role of intercultural assistants, predictable daily routines, and administrative accessibility. Results and conclusion. The findings show that “soft” everyday practices generate “hard” integration outcomes: they improve school attendance, stabilise learning processes, shorten administrative procedures, and build trust. Belonging emerges as a key condition for durable integration rather than its secondary effect. The article concludes that effective integration requires the systemic design of an infrastructure of belonging through language, routines, relationships, and accessible procedures. After 2022, Polish schools and preschools became practical laboratories of inclusion where legal frameworks are translated into the lived experience of being “at home.”Cel. Celem artykułu jest ukazanie przynależności (belonging) jako kluczowej strategii integracji migrantów, rozumianej nie jako dodatek emocjonalny, lecz jako infrastruktura codziennego życia. Autorka analizuje doświadczenia ukraińskich rodzin w Polsce po 24 lutego 2022 roku, ze szczególnym uwzględnieniem roli instytucji edukacyjnych jako „laboratoriów przynależności”. Praca podejmuje próbę przesunięcia akcentu z logiki recepcji na logikę inkluzji i wskazuje, że trwała integracja zależy od praktyk zadomawiania (home-making), czyli od języka, rytuałów, relacji i materialnych warunków codzienności. Metody i materiały. Podstawą empiryczną są jakościowe wywiady indywidualne i grupowe (IDI/FGD) przeprowadzone we współpracy z Save the Children, uzupełnione aktualnymi danymi statystycznymi dotyczącymi obecności uchodźców z Ukrainy w Polsce. Analiza została osadzona w interdyscyplinarnych ramach teoretycznych studiów nad przynależnością, migracjami i edukacją. Szczególną uwagę poświęcono mikro-praktykom instytucjonalnym, takim jak komunikacja dwujęzyczna, rola asystentów międzykulturowych, organizacja rytmu dnia oraz procedury administracyjne. Wyniki i wnioski. Wyniki pokazują, że „miękkie” praktyki codzienności mają „twarde” skutki integracyjne: zwiększają frekwencję szkolną, stabilizują proces uczenia się, skracają procedury administracyjne i budują zaufanie. Przynależność okazuje się warunkiem trwałej adaptacji, a nie jej efektem ubocznym. Autorka konkluduje, że skuteczna integracja wymaga systemowego projektowania infrastruktury przynależności poprzez język, rytuały, relacje i dostępne procedury. Szkoły i przedszkola w Polsce po 2022 roku stały się realnymi laboratoriami inkluzji, gdzie prawo i polityka przekładane są na codzienne doświadczenie „bycia u siebie”.