Cognitive advantages of the livelihood conception in the context of research into the quality of life
Loading...
czageo 95-17 Kałamucka.pdf (247.48 KB)
0000-0003-1003-6544 Date
2024
Journal Title
Journal ISSN
Volume Title
Publisher
Polskie Towarzystwo Geograficzne
License
Abstract
The article aims to present cognitive advantages of theoretical conceptions of the quality of life in the context of life quality research. The literature review indicates theoretical foundations of both approaches and problems with the parametrisation of the quality of life. The thematic scope of this notion is deeply embedded in a discourse on welfare and development as it was accepted as a measure of a reasonable economy and the implementation of development processes on a social level. The lack of one, commonly adopted definition produces many research approaches and various ways of measuring. What may prove useful in research into the quality of life is the livelihood conception. It was formed in a scientific milieu at the end of the 1980s and developed both analytically and in operational terms, making it possible to be used in practice, primarily in aid measures for developing countries. It was naturally linked to endogenous development theory, emphasising the importance of a local context. The conception takes account of a broad context of links between living conditions and socio-institutional factors. It also combines them with the results obtained and their evaluation. The livelihood conception is useful in research into occurrences determined by a large dynamic of changes in the form of sudden crises and long-term processes. The framework of this conception allows maintaining a synthetic picture of the quality of life and makes it possible to analyse developments both in the context of opportunities and threats. The conception is a useful tool for identifying possibilities for improvement in the present situation. It combines descriptive and evaluative dimensions of the quality of life being particularly helpful in local-scale research in which geographical factors significantly affect the quality of life. When applying this approach in research, geographers have a chance to be more fully engaged in studying current processes either in the realm of their own discipline or in interdisciplinary teams.Celem artykułu jest prezentacja walorów poznawczych koncepcji teoretycznych jakości życia w kontekście badań nad jakością życia. W oparciu o przegląd literatury wskazano podstawy teoretyczne obu podejść i problemy parametryzacji jakości życia. Zakres tematyczny tego pojęcia jest silnie zakorzeniony w rozważaniach dotyczących dobrobytu i rozwoju, bowiem sformułowanie to w wymiarze społecznym przyjęto za miernik sensowności gospodarowania i wdrażania procesów rozwojowych. Brak jednoznacznej, powszechnie przyjętej definicji jest przyczyną wielu podejść badawczych i różnorodnych sposobów pomiaru. W badaniach jakości życia przydatna może okazać się koncepcja zabezpieczenia egzystencji. Powstała ona w środowisku naukowym pod koniec lat 80. ubiegłego wieku i była rozwijana zarówno pod względem analitycznym, jak i operacyjnym, pozwalającym na wykorzystanie jej w praktyce – głównie w działaniach pomocowych dla ludności krajów rozwijających się. W naturalny sposób powiązana była z teorią rozwoju endogenicznego, akcentującą znaczenie kontekstu lokalnego. Koncepcja uwzględnia szeroki kontekst powiązań warunków życia z czynnikami o charakterze społeczno-instytucjonalnym. Łączy je też z uzyskiwanymi efektami oraz ich oceną. Pomocna jest w badaniu zjawisk uwarunkowanych dużą dynamiką zmian zarówno o charakterze nagłych kryzysów, jak i procesów długotrwałych. Jej ramy pozwalają na otrzymanie syntetycznego obrazu jakości życia i analizę zachodzących zjawisk w kontekście szans i zagrożeń. Koncepcja ta stanowi użyteczne narzędzie służące do wskazania sposobów poprawy obecnej sytuacji. Jej wykorzystanie umożliwia połączenie wymiaru deskryptywnego i wartościującego jakości życia. Jest przydatna w szczególności w badaniach w skali lokalnej, w której czynniki geograficzne w znaczącym stopniu decydują o jakości życia. Podejmując badania z wykorzystaniem proponowanego podejścia, geografowie mają szansę szerzej włączyć się w badanie aktualnych procesów na gruncie własnej dyscypliny oraz w zespołach interdyscyplinarnych.
Description
Keywords
Citation
Kałamucka W. (2024). Cognitive advantages of the livelihood conception in the context of research into the quality of life. Czasopismo Geograficzne, 95(3): 389–405. https://doi.org/10.12657/czageo-95-17