Wpływ wojny w Iranie na reakcję inwestorów w Europie Środkowo-Wschodniej
Abstract
Celem artykułu jest ocena wpływu wybuchu konfliktu zbrojnego w Iranie 28 lutego 2026 roku na wycenę i stopy zwrotu wybranych europejskich spółek z sektora paliwowo-energetycznego. Badanie empiryczne przeprowadzono z wykorzystaniem metodologii analizy zdarzeń (Event Study). Reakcje inwestorów weryfikowano w krótkim oknie czasowym [-5; +5], posługując się skumulowanymi ponadnormalnymi stopami zwrotu (CAR), oraz w oknie długoterminowym [-20; +20], wykorzystując wskaźnik stóp zwrotu z inwestycji „kup i trzymaj” (BHAR). Wyniki analizy potwierdziły silną, reakcję rynku, uzależnioną od modelu biznesowego przedsiębiorstw. Zgodnie z założeniami, zintegrowane koncerny paliwowe oraz spółki rafineryjne (m.in. Neste, PKN Orlen, OMV) wygenerowały dodatnie, ponadnormalne stopy zwrotu, stając się beneficjentami oczekiwań co do wzrostu marż operacyjnych. Jednocześnie udowodniono, że podmioty z ekspozycją na segment downstream i dystrybucję (Petrol, Ignitis) zareagowały silnym spadkiem wycen, uderzone mechanizmem klasycznych „nożyc cenowych”. Przypadek OMV Petrom wykazał ponadto, że krótkoterminowy optymizm inwestorów wynikający z posiadania własnego wydobycia przez spółkę ulega długoterminowo wycenie ryzyka regulacyjnego w obliczu zagrożenia interwencjonizmem państwowym. Wyniki badania pokazały, że europejski sektor energetyczny nie reaguje jednolicie w obliczu szoków militarnych. Udowodniono, że zdolność przedsiębiorstwa do utrzymania wartości w oczach akcjonariuszy w czasie wojny jest ściśle skorelowana ze stopniem integracji pionowej jego łańcucha dostaw oraz odpornością na lokalne szoki podatkowe.
Description
Keywords
Citation
Z. Korzeb, C. Wyszyński, Wpływ wojny w Iranie na reakcję inwestorów w Europie Środkowo-Wschodniej, Akademia Zarządzania 2026, 10(2), s. 112-128