Klasyczna paideia jako integralna uprawa człowieka
Loading...
5_Krasnodebski_pl.pdf (117.5 KB)
0000-0002-3622-1185 Date
2022
Journal Title
Journal ISSN
Volume Title
Publisher
Instytut Badań Edukacyjnych
Abstract
Uprawa człowieka i jego człowieczeństwa należą do najważniejszych spraw ludzkich. Dlatego paideia (łac. cultura, humanitas) jako uniwersalny ideał wszechstronnego wykształcenia i wychowania to nie tylko uprawa cielesna człowieka, ale przede wszystkim kształtowanie jego ducha – rozumnej duszy. Wychowanie i edukacja są ważniejsze niż technika, ekonomia i polityka. Nie mogą być zatem oderwane od „prawdy o człowieku” albo co gorsza przypadkowe czy poddane ideologii lub utopii. Podstawą paidei powinien być metafizyczny i epistemologiczny realizm. Celem mojego artykułu będzie omówienie paidei w świetle filozofii klasycznej, ze wskazaniem na skutki, które ona wywołuje na gruncie wychowania i kształcenia człowieka, prowadząc go do doskonałości, a nawet świętości. Zatem wskazane zostaną różne aspekty konstytuujące paideię oraz to, czym ona jest nie tylko w jej historycznym aspekcie, ale również w odniesieniu do wyzwań i problemów nowożytnej i współczesnej pedagogiki. Z racji tego, że uprawie poddaje się człowieka, stąd omówienie antropologicznego wymiaru paidei, wskazanie na zagadnienie natury, błędu antropologicznego, etyki osobowych relacji, kultury i cywilizacji. Paideia to integralna uprawa ludzkiej potencjalności, czyli całego człowieka, jego intelektu, woli, uczuć, władz zmysłowych, w tym vis cogitativa. W niniejszej pracy posługuję się metafizyczną metodą identyfikacji, wypracowaną w tomizmie konsekwentnym Mieczysława Gogacza.
Description
Keywords
Citation
Krasnodębski, M. (2022). Klasyczna paideia jako integralna uprawa człowieka. Edukacja, 4(163), 31–39.