Ewolucja działalności lobbingowej korporacji transnarodowych – znaczenie zachodzących zmian dla oceny etyczności

Rosińska-Bukowska, Magdalena

Ewolucja działalności lobbingowej korporacji transnarodowych – znaczenie zachodzących zmian dla oceny etyczności

Abstract

Celem artykułu jest analiza znaczenia działalności lobbingowej w strategiach korporacji transnarodowych oraz próba oceny etyczności podejmowanych działań z uwzględnieniem zróżnicowanych standardów postrzegania lobbingu. W części pierwszej opracowania odwołano się do znaczenia lobbingu w budowaniu pozycji konkurencyjnej korporacji transnarodowych (KTN). Zwrócono uwagę na możliwe strategie lobbowania i metody oddziaływania korporacji na sferę legislacji. W części drugiej zaakcentowano różnorodność postrzegania działań lobbingowych w systemie europejskim i amerykańskim, gdyż wpływa to na ocenę etyczności podejmowanych przedsięwzięć. W ostatniej części artykułu wskazano na ewoluowanie metod lobbingu korporacyjnego w kierunku tzw. modelu przekrojowego/współuczestniczącego, stanowiącego odpowiedź korporacji na wyzwania społecznej odpowiedzialności jako podstawy sukcesu rynkowego w XXI wieku. Starano się podkreślić znaczenie tej przemiany dla oceny etyczności działań lobbingowych.

The purpose of this article is to analyze and assess the lobbying activities of transnational corporations. The essence of the study is to draw attention to the conditions of the assessment of ethical lobbying in view of the different standards of individual countries. In the first part of the article the importance of lobbying in building a competitive position was discussed – the strategies and methods of lobbying. In the second part the diversity of perceptions of lobbying in the European and the U.S. systems was highlighted, and the consequences of this fact for the assessment of ethical action. In the last part development of the methods of corporate lobbying in the direction of the so-called participatory model was indicated. This can be seen as an evidence of a change in relations between the state – business.

Description

Analiza działalności lobbingowej korporacji transnarodowych wskazuje, że działania te podlegają ewolucji. Istotne wydaje się, że kierunek zmian sprzyja poprawie etyczności lobbingu, co jest efektem nie tyle większej jego transparentności na podstawie regulacji, co implementacji nowego modelu – lobbingu przekrojowego, uwzględniającego różnorodne grupy interesariuszy. Dodatkowo systematycznie ulega zmniejszeniu różnorodność regulacji dotyczących lobbingu na poszczególnych obszarach, która przez lata utrudniała ocenę etyczności podejmowanych przedsięwzięć. Tempo tych przemian jest jednak wolniejsze w skali ogółu przedsiębiorstw niż w grupie najpotężniejszych lobbystów (korpo- 25 Należy podkreślić, że „zrównoważony” nie jest tożsamy z „równomierny”. Każdy z uczestników osiąga korzyści, ale bynajmniej nie są one równomiernie rozłożone. Ewolucja działalności lobbingowej korporacji transnarodowych... 177 racji). KTN, realizując swoje strategie rozwojowe, dostosowane do wymogów dynamicznie zmieniającej się gospodarki, na tyle przebudowały bowiem model działalności lobbingowej, że wyprzedził on dokonujące się wolniej ogólne dopasowania legislacyjne (np. między USA a UE). Konkludując, paradoksalnie to korporacje zrobiły więcej na rzecz poprawy etyczności lobbingu, wprowadzając systematycznie przekrojowy model działań lobbingowych jako standard w skali międzynarodowej, niż powszechnie stosowane przez państwa kary finansowe za działania niedozwolone. Oznacza to, że ewolucja działalności lobbingowej korporacji transnarodowych w istocie nadaje nowy wymiar lobbingowi, czyniąc z niego jeden z instrumentów społecznej kontroli działań biznesowych.

Keywords

korupcja konkurencyjność etyczność etyka biznesu KTN TNC korporacje transnarodowe lobbing przedsiębiorstwa międzynarodowe

Citation

M. Rosińska-Bukowska, Ewolucja działalności lobbingowej korporacji transnarodowych – znaczenie zachodzących zmian dla oceny etyczności, „Studia Ekonomiczne. Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach” nr 209, 2015, s. 170–178

URI

https://open.icm.edu.pl/handle/123456789/7094

Belongs to collection

Artykuły / Articles

Full item record