Wpływ zgód wymaganych prawem kanonicznym na obrót nieruchomościami. Perspektywa prawna

Zagozdon, Mateusz

Wpływ zgód wymaganych prawem kanonicznym na obrót nieruchomościami. Perspektywa prawna

Abstract

Osoby prawne Kościoła rzymskokatolickiego, będące uczestnikami rynku, niejednokrotnie są stroną czynności prawnych dokonywanych z osobami świeckimi, w tym umów sprzedaży nieruchomości należących do osoby kościelnej. Czynności prawne, niezależnie od przepisów prawa powszechnie obowiązującego, w pewnych przypadkach wymagają zgód regulowanych wyłącznie przez wewnętrzne prawo kościelne. Orzecznictwo sądów powszechnych stoi na stanowisku, że zawarcie umowy bez zgody kompetentnej władzy kościelnej niesie za sobą skutki w postaci bezskuteczności zawieszonej (tzw. negotium claudicans). Ewentualne jej sanowanie leży w gestii władz kościelnych. W niniejszym artykule przeanalizowano relacje między zgodami wymaganymi przez prawokanoniczne, a umowami sprzedaży nieruchomości zawieranymi przez osoby prawne Kościoła rzymskokatolickiego z podmiotami świeckimi. Zakres analizy został ograniczony do przypadku zbycia nieruchomości przez kościelne osoby prawne. W artykule, podzielonym na cztery zasadnicze części, po krótkim wstępie przedstawiono zagadnienie źródeł prawa powszechnie obowiązującego w oparciu o przepisy konstytucyjne, doktrynę oraz orzecznictwo. Następnie odniesiono się do problematyki sprzedaży nieruchomości przez kościelne osoby prawne, gdzie zwrócono uwagę na podział dóbr, uznawany przez przedstawicieli doktryny prawa kanonicznego oraz wyjaśniono pojęcie alienacji i problematyki wymaganych zgód władz kościelnych. W zasadniczej części artykułu przedstawiono orzecznictwo sądów powszechnych w zakresie relacji między odpowiednimi regulacjami dotyczącymiwymogu uzyskania zgody kompetentnej władzy kościelnej, a porządkiem prawnym polskiego systemu prawnego.Przedstawiono wpływ wymaganych przez prawo kanoniczne zgód odpowiednich władz kościelnych na proces planowania i zawierania umowy sprzedaży nieruchomości. Na końcu znajdują się wnioski i przemyślenia autora, stanowiące zbiorcze podsumowanie omawianego problemu.

Legal entities of the Roman Catholic Church are market participants and party to legal transactions with the secular entities, including sale agreement of real property owned by a church person. Legal actions, irrespective of the provisions of the generally applicable law, in certain cases require consents that are only required by and regulated by internal Canon Law. The jurisprudence of the common courts is of the opinion that the conclusion of a contract without the consent of the competent canonical authority has the consequence of a suspended ineffectiveness (negotium claudicans). Possible cure lies depends on the canonical authorities. This article analyses the relationship between the consents required by canon law and the sale agreement of real properties concluded by legal entities of the Roman Catholic Church with secular entities. The scope of the analysis has been limited to the case of the sale of real property by canonical legal persons. Divided into four main parts, the article provides a brief introduction to the sources of universally applicable law based on constitutional provisions, doctrine and the jurisprudence. Reference is then made to the issue of the sale of real property by canonical legal persons, where attention is drawn to the division of property recognised by representatives of the doctrine of canon law and the concept of alienation and the issue of the required consents of ecclesiastical authorities are explained. The main part of the article presents the jurisprudence of common courts concerning the relationship between the relevant regulations on the requirement to obtain the consent of a competent canonical authority and the legal order of the Polish legal system. The impact of the consents of the competent canonical authorities required by canon law on the process of planning and concluding a sale agreement of real property is presented. At the end are the author's conclusions and reflections, providing a collective summary of the problem at hand.

Keywords

ineffectiveness church canonical law consent

bezskuteczność kościół prawo kanoniczne zgoda

Citation

Zagozdon, M. (2023). Wpływ zgód wymaganych prawem kanonicznym na obrót nieruchomościami. Perspektywa prawna. W: M. Stanulewicz, M. Gronowski, E. Plewa (red.), Państwo wobec religii (s. 219-242). Wydawnictwo Naukowe ArchaeGraph Diana Łukomiak

URI

https://open.icm.edu.pl/handle/123456789/25127

Belongs to collection

Rozdziały z Prac Zbiorowych / Books Chapters

Full item record