Od lokat do kryptowalut: jak zmieniały się wybory instrumentów inwestycyjnych kobiet i mężczyzn w latach 2014-2024?

Abstract
Celem badania jest identyfikacja kierunków i dynamiki zmian w strukturze wybieranych aktywów finansowych z podziałem na płeć respondentów oraz określenie makroekonomicznych i behawioralnych uwarunkowań obserwowanych trendów. Artykuł podejmuje problematykę różnic w wyborze instrumentów inwestycyjnych między kobietami a mężczyznami w Polsce w latach 2014–2024. Wyniki badania wskazują, że analizowana dekada przyniosła jednocześnie zjawisko konwergencji niektórych preferencji inwestycyjnych obu płci, jak i dywergencji w innych obszarach. W obszarze instrumentów o niższym profilu ryzyka zaobserwowano wyraźne zbliżenie deklaracji inwestycyjnych obu płci. Odsetek wskazań dotyczących funduszy ETF wzrósł w badanym okresie z około 2–5% (2014) do 68–79% (2024), a obligacji — z około 11% do blisko 60–63%, przy zbliżonych wartościach dla kobiet i mężczyzn. Dynamikę tę można wiązać z czynnikami makroekonomicznymi obserwowanymi w tym okresie, w szczególności ze wzrostem inflacji do 18,4% (luty 2023) oraz podwyżkami stóp procentowych NBP z poziomu 0,1% do 6,75% w 2022 roku. Trwałe różnice między płciami odnotowano natomiast w przypadku instrumentów o wysokim ryzyku — FOREX-u, instrumentów pochodnych, kryptowalut oraz akcji NewConnect — gdzie przez całą dekadę utrzymywała się przewaga odsetka mężczyzn deklarujących zakup tych aktywów, wynosząca 8–16 punktów procentowych. Jedyną kategorią, w której kobiety konsekwentnie wykazywały wyższy odsetek wskazań niż mężczyźni, były inwestycje w nieruchomości (różnica –3,1 pp. w 2024 roku), co może odzwierciedlać preferencję dla stabilnych dochodów pasywnych, spójną z wyższą awersją do ryzyka charakterystyczną dla tej grupy. Artykuł wnosi wkład do literatury z zakresu finansów behawioralnych, dostarczając długookresowej analizy trendów w wyborze instrumentów finansowych przez polskich inwestorów indywidualnych z podziałem na płeć. Wyniki mają znaczenie praktyczne dla instytucji finansowych, które powinny uwzględnić, że kobiety preferują instrumenty stabilne i przewidywalne. Są też istotne dla regulatorów wdrażających MiFID II, gdyż trwałe różnice płciowe w wyborze instrumentów spekulacyjnych wskazują na potrzebę uwzględnienia płci w ocenie odpowiedniości produktów. Wreszcie, dla edukatorów finansowych wyniki sugerują, że skuteczna edukacja kobiet powinna wychodzić od ich konkretnych celów życiowych, a nie od promocji ryzykownych aktywów.
Description
Keywords
Citation
M. Marek, D. Wiśniewska, Od lokat do kryptowalut: jak zmieniały się wybory instrumentów inwestycyjnych kobiet i mężczyzn w latach 2014-2024?, Akademia Zarządzania 2026, 10(2), s. 197-213
Related research dataset
Belongs to collection