Kierunki i perspektywy rozwoju wybranych branż przemysłu rolno-spożywczego w Polsce

Abstract
Przemysł rolno-spożywczy jest działem gospodarki, który zajmuje się wytwarzaniem produktów i półproduktów przeznaczonych do spożycia takich, jak: mięsne, mleczne, pieczywo, cukiernicze, napoje alkoholowe i bezalkoholowe i wiele innych. W przemyśle rolno-spożywczym najbardziej konkurencyjne branże to: mięsna, mleczarska, owocowo-warzywna, cukiernicza, wtórne przetwórstwo zbóż oraz produkcja wyrobów tytoniowych. Źródłem przewag konkurencyjnych jest stosowanie przez przedsiębiorstwa strategii kosztowo-cenowych. Jest to możliwe dzięki niższym cenom produktów rolnictwa, niższym kosztom pracy (wynagrodzenia pracowników przemysłu rolno-spożywczego kształtują się poniżej przeciętnego wynagrodzenia) i pozostałych czynników produkcji oraz również dzięki niższym marżom przetwórczym. Warto zwrócić uwagę na fakt, że w miarę postępowania procesów konwergencji gospodarki Polski w ramach rynku Unii Europejskiej znaczenie przewag, które daje stosowanie strategii kosztowo-cenowych będzie spadać. Istotne znaczenie będzie miało wykorzystanie różnych strategii do zdobywania przewagi konkurencyjnej. Właściwe sformułowanie strategii stanowi główne wyzwanie dla przemysłu rolno-spożywczego w perspektywie kilku nadchodzących lat. W roku 2013 w Katedrze Strategii Zarządzania i Rozwoju Organizacji przeprowadzone zostały badania dotyczące analizy strategicznej wybranych branż przemysłu rolno - spożywczego. Celem badań było wskazanie, że myślenie strategiczne jest niezbędnym elementem rozwoju organizacji, gdyż wprowadza do niego planowość i racjonalność. Dokonując analizy strategicznej wybranych branż przemysłu spożywczego uwaga została skupiona na analizie trendów w otoczeniu biznesowym przedsiębiorstw przemysłu spożywczego, jak również dokonano analizy atrakcyjności branż. Celem podjętych badań była identyfikacja możliwości i zagrożeń związanych ze zmianami w bezpośrednim otoczeniu przedsiębiorstw (perspektywa makrootoczenia) badanej branży. Celem oceny atrakcyjności branży oraz pozycji konkurencyjnej przedsiębiorstwa (mikrootoczenia) było pogłębienie wiedzy dotyczącej możliwości i zagrożeń, które znajdują się w otoczeniu konkurencyjnym (konkurencja, substytuty, dostawcy, klienci, nowe produkty), a także wewnętrznych sił i słabości przedsiębiorstw. Badania realizowane w roku 2014 mają być kontynuacją badań przeprowadzonych w roku 2013. W Katedrze Strategii Zarządzania i Rozwoju Organizacji podjęta została próba określenia kierunków i perspektyw rozwoju wybranych branż przemysłu rolno-spożywczego. Rozwój to zachodzący w czasie proces zmian dlatego bardzo istotne jest określenie kierunków zmian w analizowanych branżach, jak również określenie możliwości rozwojowych dla przedsiębiorstw w nich działających. Celem badań było wskazanie w jakim kierunku będą zachodziły zmiany w wybranych branżach przemysłu rolno – spożywczego oraz jakie to daje szanse i zagrożenia dla przedsiębiorstw działających w analizowanych branżach. W pracy podjęto zadanie analizy i oceny jak powstające nowe struktury przedsiębiorstw, budowane przez nie strategie oraz innowacje wpływają na rozwój przedsiębiorstw sektora spożywczego. W związku z identyfikacją kluczowych obszarów praca składa się z pięciu części. W części pierwszej dokonana została charakterystyka przemysły rolno – spożywczego w Polsce oraz określone zostały szanse i zagrożenia dla tego sektora. W części drugiej scharakteryzowano branże piekarniczo – cukierniczą, następnie dokonana została analiza konkurencyjności wybranych przedsiębiorstw sektora piekarniczego, piekarniczo – cukierniczego oraz cukierni. Analiza ta miała na celu wskazanie, że wykorzystanie tej metody jest przydatne w formułowaniu strategii rozwoju. Po wykreśleniu profili konkurencyjności przedstawiono zalecenia strategiczne dla badanych przedsiębiorstw wykorzystując macierz ADL, McKinseya oraz Ansoffa. W części trzeciej opracowania dokonana została charakterystyka branży owocowo – warzywnej, przedstawione zostały uwarunkowania rozwoju analizowanej branży, a następnie sformułowano perspektywy rozwoju branży owocowo – warzywnej po roku 2014 wykorzystując analizę SWOT. W części czwartej opracowania przedstawiono tradycyjne i alternatywne strategie konkurowania w branży mięsnej. Rozważania zostały rozpoczęte od przedstawienia strategii konkurowania w branży mięsnej w podejściu tradycyjnym. Następnie scharakteryzowano innowacyjność zarządzania oraz branżę mięsną, aby dokonać charakterystyki strategii błękitnego oceanu, jako alternatywy do tradycyjnych strategii konkurowania. W części piątej opracowania przedstawiono rozwój branży mleczarskiej w Polsce w latach 2008-2013. Dokonano charakterystyki determinant oraz strategii rozwoju analizowanej branży. Rozważania rozpoczęto od analizy rynku mleka w Polsce, następnie scharakteryzowano polski handel zagraniczny produktami mlecznymi, aby na zakończenie strategie rozwoju przedsiębiorstw przemysłu mleczarskiego. Otoczenie jest burzliwe i szybko się zmienia organizacje, aby się rozwijać muszą wprowadzać zmiany i tworzyć nowe modele zarządzania. Z tych względów przy określaniu kierunków i perspektyw rozwoju wybranych branż przemysłu rolno – spożywczego przybliżona została problematyka dotycząca wykorzystania analiz strategicznych w formułowaniu strategii rozwoju przedsiębiorstw.
Description
Please visit: www.krzysztoffirlej.pl
Description
Please visit: www.krzysztoffirlej.pl
Keywords
innowacje  konkurencyjność  analiza konkurencji  czynniki konkurencyjne  przemysł spożywczy  competitive analysis  competitive factors  economic conditions  gospodarka żywnościowa  fundusze strukturalne  determinanty konkurencyjności  konkurencyjność  food economy  misja rolnictwa  wizja rolnictwa  rolnictwo  rozwój społeczny  rozwój gospodarczy  prognozowanie  struktura agrarna  dane demograficzne  kapitał ludzki  rozwój przemysłowy  produkcja żywności  wskaźniki ekonomiczne  wydajność pracy  zatrudnienie  efektywność  zarządzanie jakością  kontrola jakości  ceny  żywność  przewaga cenowa  przedsiębiorstwo spożywcze  business management w rolnictwie  globalization  agriculture  social development  economic development  forecasting  agrarian structure  human capital  industrial development  food production  economic indicators  labor productivity  employment  efficiency  quality management  quality control  price advantage  business management in agriculture  restrukturyzacja  rozwój  prywatyzacja  procesy restrukturyzacji  zarządzanie firmą  gospodarka rynkowa  transformacja  organizacja produkcji  gastronomia  determinanty rozwoju sektora  konkurencja w sektorze  modernizacja przedsiębiorstw  globalizacja  development  privatization  restructuring processes  company management  market economy  employment transformation  organization of production  gastronomy  competition in the sector  modernization of enterprises  diagnoza rozwoju przedsiębiorstw  korzyści konkurencyjne w agrobiznesie  endogeniczne determinanty rozwoju  metody scenariuszowe  aspekty strategiczne rozwoju  międzynarodowe strategie rozwoju  cele strategiczne  strategie rozwoju przedsiębiorstw  CAP  wspólna polityka rolna  programowanie rozwoju agrobiznesu  uwarunkowania organizacyjne  klasyfikacja jakościowa firm  analiza dynamiczna  analiza przestrzenna  analiza porównawcza  profil ekonomiczny przemysłu rolno-spożywczego  GPW w Warszawie  koniunktura rolna  ceny surowców rolnych  łańcuch żywnościowy  ogniwa agrobiznesu  działy agrobiznesu  instytucjonalne uwarunkowania konkurencyjności  system gospodarki żywnościowej  metody i techniki badawcze sektora agrobiznesu  badania diagnostyczne  determinanty rozwoju  ewolucja sektora agrobiznesu  uwarunkowania rozwoju  czynniki rozwoju  gospodarka oparta na wiedzy  sektor rolno-spożywczy  agrobiznes  diagnosis of business development  competitive advantages in agribusiness  endogenous determinants of development  scenario methods  international development strategies  strategic objectives  common agricultural policy  agribusiness development programming  organizational conditions  dynamic analysis  spatial analysis  comparative analysis  agricultural prosperity  agricultural commodity prices  food chain  agribusiness cells  departments of agribusiness  institutional determinants of competitiveness  evolution of the agribusiness sector  growth factors
Citation
K. Firlej (red.) Kierunki i perspektywy rozwoju wybranych branż przemysłu rolno-spożywczego w Polsce, Katedra Strategii Zarządzania i Rozwoju Organizacji, Uniwersytet Ekonomiczny w Krakowie, Kraków 2014
Related research dataset
Belongs to collection